CHP, kişisel verilerin imha edilmesi için kanun teklifi verdi

CHP, kişisel verilerin imha edilmesi için Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığı'na kanun teklifi verdi. CHP Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Sezgin Tanrıkulu tarafından verilen 'Kişinin Açık Rızası Olmaksızın...

CHP, kişisel verilerin imha edilmesi için kanun teklifi verdi

CHP, kişisel verilerin imha edilmesi için Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığı'na kanun teklifi verdi. CHP Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Sezgin Tanrıkulu tarafından verilen 'Kişinin Açık Rızası Olmaksızın...

19 Mart 2015 Perşembe 11:25
CHP, kişisel verilerin imha edilmesi için kanun teklifi verdi
CHP, kişisel verilerin imha edilmesi için Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığı'na kanun teklifi verdi.

CHP Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Sezgin Tanrıkulu tarafından verilen 'Kişinin Açık Rızası Olmaksızın Elde Edilen ve Arşivlenen Kişisel Verilerin İmha Edilmesi Hakkında Kanun' teklifinde, Anayasa'nın, 'Özel hayatın gizliliği' başlıklı 20. maddesine göre 'Herkes, kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına sahiptir. Bu hak; kişinin kendisiyle ilgili kişisel veriler hakkında bilgilendirilme, bu verilere erişme, bunların düzeltilmesini veya silinmesini talep etme ve amaçları doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığını öğrenmeyi de kapsar. Kişisel veriler, ancak kanunda öngörülen hallerde veya kişinin açık rızasıyla işlenebilir. Kişisel verilerin korunmasına ilişkin esas ve usuller kanunla düzenlenir.' denildiği belirtildi.

CHP Genel Başkan Yardımcısı Tanrıkulu; 'Fişlemeler tarihe karışacak' iddiasıyla 12 Eylül 2010 tarihinde Anayasa'ya eklenen bu hükümlerin gerektirdiği kanun, aradan 3 yıl geçmesine rağmen çıkarılmadığı gibi hem idare hem hukuka aykırı fişlemeleri kullanmaya devam edildiği hem de her gün yeni bir fişleme iddiasıyla gündeme geldiğini belirtti. Tanrıkulu, Anayasa’nın açık hükümlerine rağmen devletin fişlemelere ve ellerindeki fişlere göre karar vermeye devam ettiği, bu konudaki genelge ve yönergelerin bile halen yürürlükte olduğunun görüldüğünü ifade etti.

Başlı başına bir insan hakları ihlali olan fişleme uygulamasıyla Türkiye’de birçok insanın ağır mağduriyetlere uğratıldığının bilindiğini vurgulayan Tanrıkulu, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) verdiği birçok kararda, bir kişinin özel hayatıyla ilgili verilerin saklanmasının, 8. maddenin ihlal edilmesi anlamına geldiğine hükmedildiğini aktardı.

"AİHM birçok kararında, idarenin tuttuğu fişleme benzeri kayıtların Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS) 8. Madde kapsamında özel hayatın gizliliğini ihlal ettiği hükmüne varmaktadır." diyen Tanrıkulu, şöyle devam etti: "Ne yazık ki Türkiye’de Hükümet, bu hukuk kurallarının gereklerini yerine getirmediği gibi istihbarat ve güvenlik birimleri eliyle fişlemelere devam etmektedir. 1980 darbesinde Türkiye’de 1 milyon 683 bin kişinin, 28 Şubat sürecinde ise 6 milyon kişinin fişlendiği belirtilmektedir. Bugün yaşanan fişlemelerin bu anti demokratik dönemlerden hiçbir farkı yoktur. Ancak totaliter, faşist rejimlere görülebilecek uygulamalarla bugün muhalif siyasi görüşe sahip iş adamlarından akademisyenlere, bürokratlardan sıradan yurttaşa kadar herkes fişlenmektedir. Gezi eylemleri gibi protestolarda yaralanan göstericiler hakkında sağlık kuruluşları ayrı birer kayıt dosyası tutmakta, TÜİK, kişileri, dini görüşlerini açıklamaya zorlayacak derecede insan haklarına aykırı anketler düzenlemektedir. Sonuç olarak, tarafı olduğumuz uluslararası insan hakları sözleşmelerine ve Anayasa'ya göre kişileri fişlemek insan hakları ihlalidir, TCK 135. Maddeye göre ise suçtur. Hukuka aykırı fişleme suç olduğuna göre bunlara ait arşivlerin yok edilmesi, genelge, yönerge ve bunlara dayanarak yapılacak tüm idari ve hukuki işlemlerin geçersiz sayılması gerekir. Söz konusu arşivleri imha etmeyen, bunlara dayanarak işlem yapan tüm idarecilerin ve görevlilerin cezalandırılması, Türkiye’nin AİHM tarafından bu nedenlerden dolayı tazminat ödemeye mahkûm edilmesi durumunda ise tazminatın bu kişilere hızlı ve etkin şekilde rücu ettirilmesi hukuk devletinin ve insanlık onurunun gereğidir."

MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- Kişisel verilerin korunmasını Anayasal bir hak haline getiren Anayasa’nın 20. Maddesinin üçüncü fıkrasındaki hükümler, bunların işlenmesine dair ölçüt olarak 'kişinin açık rızası'nı belirlemiştir. Buradan hareketle hazırlanan madde ile kişinin açık rızası olmadan kişisel verilerin herhangi bir şekilde elde edilmesi, kaydedilmesi, arşivlenmesi, açıklanması, üçüncü kişilere aktarılması veya kullanılması yasaklanmaktadır.

MADDE 2- Hukukun evrensel ilkelerine ve insan haklarına tamamen aykırı olan 'fişleme' uygulamalarıyla elde edilen kişisel verilerin bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç 2 ay içinde imha edilerek, hiçbir şekilde yeni bir idari işleme ve insan hakları ihlaline yol açmaması amaçlanmaktadır.

MADDE 3- Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 8 inci maddesi ve Anayasa’nın 20. Maddesi ile AİHM kararları açıkça ortadayken devletin güvenlik ve istihbarat birimleri ile diğer kamu kurum ve kuruluşları tarafından hukuka aykırı şekilde kişisel veri elde etmek amacıyla genelge, yönerge, talimat ve benzeri düzenlemeler yapıldığı veya eski düzenlemelere göre hala işlem yapıldığı görülmektedir. Madde ile hukuka aykırı bu düzenlemelerin tamamen iptal edilmesi, bunlara dayanılarak yapılan idari işlemlerin ise geçersiz kılınması amaçlanmaktadır.

MADDE 4- Kişinin açık rızası olmaksızın; siyasi, felsefi veya dini görüşleri, ırki kökenleri, ahlaki eğilimleri, cinsel yaşamları, sağlık durumları, sendikal bağlantıları ve benzer kişisel verileri herhangi bir şekilde elde eden, kaydeden, arşivleyen, açıklayan, üçüncü kişilere aktaran ve kullanan kişiler ile daha önce kaydedilmiş ve arşivlenmiş kişisel verilerin kanunun yürürlük tarihinden itibaren 2 ay içinde imha edilmesine aykırı davrananların Türk Ceza Kanunu’nun 136. Maddesinde yer alan bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılması amaçlanmaktadır. Bu eylemlerin kamu görevlisi tarafından, görevinin verdiği yetki kötüye kullanılmak suretiyle ve belli bir meslek ve sanatın sağladığı kolaylıktan yararlanmak suretiyle gerçekleşmesi durumunda cezanın TCK’nın 137. Maddesine uygun olarak iki kat artırılması amaçlanmıştır.

MADDE 5- Fişleme bir insan hakları ihlalidir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin bu ve benzeri hak ihlallerine ilişkin olarak Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 8. Maddesi kapsamında vermiş olduğu birçok ihlal kararı bulunmaktadır. Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak kaydedilmesi, arşivlenmesi veya herhangi bir şekilde kullanılması nedeniyle Türkiye Cumhuriyeti’nin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi tarafından tazminata mahkûm edilmesi durumunda ödenecek tazminatın çok hızlı ve etkin bir şekilde ilgili kişilere ve idarecilere rücu ettirilmesi amaçlanmaktadır.

MADDE 6- Yürürlük maddesidir.

MADDE 7- Yürütme maddesidir.

KİŞİNİN AÇIK RIZASI OLMAKSIZIN ELDE EDİLEN ve ARŞİVLENEN KİŞİSEL VERİLERİN İMHA EDİLMESİ HAKKINDA KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- Kişinin açık rızası olmaksızın; siyasi, felsefi veya dini görüşleri, ırki kökenleri, ahlaki eğilimleri, cinsel yaşamları, sağlık durumları, sendikal bağlantıları ve benzer kişisel verileri herhangi bir şekilde elde edilemez, kaydedilemez, arşivlenemez, açıklanamaz, üçüncü kişilere aktarılamaz ve hiçbir şekilde kullanılamaz.

MADDE 2- Devletin güvenlik ve istihbarat birimleri ile diğer kamu kurum ve kuruluşları tarafından kişilerin açık rızası olmaksızın elde edilen kişisel verilere ait tüm kayıtlar ve arşiv, her türlü kopyalarıyla birlikte bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç 2 ay içinde imha edilir.

MADDE 3- Devletin güvenlik ve istihbarat birimleri ile diğer kamu kurum ve kuruluşları tarafından hukuka aykırı şekilde kişisel veri elde etmek amacıyla yayımlanmış bulunan tüm genelge, yönerge, yazılı emir ve benzeri düzenlemeler ile bunlara dayanılarak yapılan idari işlemler geçersizdir. Bu şekilde elde edilen veriler hiçbir idari işlemin dayanağı olarak kabul edilmez.

MADDE 4- Bu Kanunun 1 inci ve 2 inci maddelerinde getirilen hükümleri ihlal edenler, Türk Ceza Kanunu’nun 136 ve 137 inci maddelerine göre cezalandırılır.

MADDE 5- Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak kaydedilmesi, arşivlenmesi veya herhangi bir şekilde kullanılması nedeniyle Türkiye Cumhuriyeti’nin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi tarafından tazminata mahkûm edilmesi halinde ödenecek tazminat, ödeme tarihinden itibaren 2 ay içinde ilgili kamu görevlilerine, bu görevlilerin kimliğinin tespit edilememesi veya bulunamaması halinde ilgili idarenin en üst idari amirine rücu edilir.

MADDE 6- Bu Kanunun yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer.

MADDE 7- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
<strong>Dikkat!</strong> Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner122

banner215

banner124

banner40

banner126